Gedicht Guido Gezelle

Hoort 't is de wind

Hoort, 't is de wind, 't is de wind, 't is de wind, en
   zoekende zucht hij om ruste te vinden,
   overal rond, en en vindt geene, nooit:
   of hij de daken van d'huizen verstrooit,
of hij de vliegende blâren doet ruischen,
of hij de boomen daarboven doet buischen
   of hij de torren hun toppen afwaait,
   of hij de malende meulenen draait,
of hij de zee in de wolken doet botsen
of hij ze slaat op heur zuchtende rotsen,
   of hij de schepen daarbinnen begraaft,
   of hij door schuimbekkend zeewater draaft:
nimmer en vindt hij, de wind, 't is de wind en
nimmer en zal hij geen ruste meer vinden,
   nimmer en rustt' hij maar eenen keer: 'Stil!'
   sprak Hij, die immer in ruste is, 'Ik wil!'
   sprak Hij, die alles in roer zetten kan:
   'Stil!' en hij rustte . . . en hij rustte nochtan!

Guido Gezelle (1830 – 1899)


Uitgaven van Guido Gezelle

Over het gedicht

De belangrijkste thema's van de dichter Guido Gezelle zijn de natuur en het geloof. In zijn beste gedichten weet hij deze thema's te combineren, zo ook in bovenstaande gedicht. De ongetrainde poëzielezer zal dit misschien niet direct herkennen en daarom hier een kleine toelichting:

In bovenstaande gedicht gebruikt Guido Gezelle zowel het woord 'hij' met een klein letter en 'Hij' met een hoofdletter. Wanneer Guido Gezelle de 'hij' met een kleine letter gebruikt, dan bedoelt de dichter in dit gedicht de wind. Wanneer Guido Gezelle 'Hij' gebruikt met een hoofdletter, dan bedoelt de dichter altijd God.

Daarnaast is van belang te weten dat Guido Gezelle dichtte in de volkstaal. In zijn geval was dat het West-Vlaams. Verder gebruikte Guido Gezelle vanzelfsprekend de spelling van zijn tijd. Voor hedendaagse lezers uit de noordelijke Nederlanden betekent dit, dat het wellicht helpt, als wij hier sommige woorden en uitdrukkingen toelichten:

  • torren – torens
  • heur – haar
  • meulenen – molens
  • in roer – in beweging
  • en ... geene / nimmer en – Guido Gezelle gebruikt hier de constructie van een dubbele negatie waarbij de 'en' hoort bij 'geene' en 'nimmer' zonder dat 'en' een zelfstandige betekenis heeft. Dit is vergelijkbaar met de 'ne ... pas' in de Franse taal. In het Frans bestaat de dubbele negatie nog steeds. In de officiële versie van het modern Nederlands komt deze vorm van dubbele negatie niet meer voor. Echter de dubbele negatie komt nog wel voor in een aantal Nederlandse en Vlaamse dialecten. Het West-Vlaams dat Guido Gezelle gebruikte, is een van die dialecten.

Gerelateerd:


AANMELDEN NIEUWSBRIEF


Bronvermelding:

Het gedicht Hoort 't is de wind hebben wij overgenomen uit de bundel:

  • Guido Gezelle, 1e druk 1953 (13e druk 1976), Gedichten, Utrecht/Antwerpen: Uitgeverij Het Spectrum