Wat is een gedicht?

Definitie van gedicht

Een gedicht is een poëtische tekst die als eenheid gelezen dient te worden.

Toelichting op definitie van gedicht

Bovenstaande definitie van gedicht bestaat uit een aantal aspecten die wij hieronder toelichten.

Poëtische tekst

Hierbij refereren we naar de ruime definitie van poëzie die luidt: Poëzie is een taaluiting waarbij een grote nadruk ligt op vorm (bijv. strofe-indeling, enjambement, witregels), klank (bijv. rijm, alliteratie, metrum) en beeldspraak (bijv. metafoor, personificatie, vergelijking).

Prozateksten zijn daarmee uitgesloten, hoewel de grenzen vaag zijn. Bijvoorbeeld een prozagedicht geldt als gedicht, en een ZKV (zeer kort verhaal) geldt als proza, maar soms lijken ze erg veel op elkaar.

Eenheid

Een gedicht is een door de dichter welbewust gekozen eenheid met een begin, een midden en een eind. Dit kan een heel korte tekst zijn (bijv. een haiku) of een hele lange tekst (bijv. het beroemde gedicht Mei van Herman Gorter). Dat maakt verder niet uit, als de dichter maar de nadrukkelijke bedoeling heeft gehad, dat de lezer de gehele tekst als geheel tot zich neemt.

Nu geldt ook voor veel thematische gedichtenbundels dat de selectie en de volgorde van de gedichten ervoor zorgen, dat de bundel in zijn geheel ook een eenheid vormt. Dit is echter een eenheid bestaande uit kleinere eenheden (de gedichten) die ook zelfstandig kunnen bestaan.

Aan de andere kant is natuurlijk mogelijk om een deel van een gedicht te publiceren. Dit zie je vaak gebeuren in bloemlezingen met beroemde gedichten. In verband met de beschikbare ruimte worden in dergelijke bloemlezingen meestal slechts één of enkele fragmenten opgenomen van gedichten die te lang zijn om in z’n geheel af te drukken. Voor een introductie tot een beroemd gedicht is dat prima, maar om een gedicht werkelijk op waarde te schatten, zal je toch het hele gedicht moeten lezen.

Gelezen dient te worden

Tot de ruime definitie van poëzie rekenen wij ook liederen en raps. Deze teksten zijn in de eerste plaats bedoeld om te worden beleefd door er naar te luisteren. Daarmee verschillen deze teksten van gedichten waarvoor geldt dat deze in de eerste zijn bedoeld om te lezen.

Dit onderscheid is echter relatief. Wanneer een dichter zijn of haar gedichten voordraagt, dan beleven wij deze gedichten door er naar te luisteren. Sommige dichters die frequent meedoen aan POETRY SLAMS schrijven zelfs hun gedichten in de eerste plaats om te worden voorgedragen.

Aan de andere kant kunnen gepubliceerde liedteksten ook gelezen worden. Van sommige heel oude liedteksten weten wij bijvoorbeeld niet meer hoe deze oorspronkelijke werden gezongen, maar de tekst is in geschreven vorm wel bewaard gebleven.


TIP: Wil je een goede dichter worden? Dan is het boek Schriftelijke Cursus Dichten van Willem Wilmink een absolute must-have.


Gerelateerd:

Gedichten

Wat is poëzie?


AANMELDEN NIEUWSBRIEF


GEDICHTENBUNDELS


DELEN VIA SOCIAL MEDIA? GRAAG!
Facebooktwittergoogle_plusredditpinterestlinkedinmail