Wat is een vergelijking?

Definitie van vergelijking

Een vergelijking is een vorm van beeldspraak waarbij expliciet de overeenkomst wordt benoemd tussen twee entiteiten.

Toelichting op de definitie van vergelijking

Bij een vergelijking worden twee zaken met elkaar vergeleken door een overeenkomende eigenschap expliciet te noemen. Verder bevat een vergelijking meestal ook het verbindingswoord ‘als’ of ‘dan’. Wellicht kan een voorbeeld dit verduidelijken. Neem de volgende zin met een vergelijking:

Michael Johnson is sneller dan een bliksemschicht.

In deze vergelijking wordt Michael Johnson vergeleken met een bliksemschicht. De overeenkomende eigenschap is ‘snel’. Het verbindingswoord is ‘dan’.

Merk op dat wij niet letterlijk bedoelen dat Michael Johnson sneller is dan een bliksemschicht, want dan zou hij in staat moeten zijn om sneller dan 60.000 km per seconde te lopen. Met ‘sneller dan een bliksemschicht’ bedoelen wij eigenlijk ‘heel erg snel’. Met andere woorden: De snelheid van een bliksemschicht krijgt in deze vergelijking een figuurlijke betekenis en dat maakt de vergelijking tot beeldspraak.

Ter illustratie nog een aantal andere voorbeeldzinnen met een vergelijking:

  • Mijn dochter klimt als een aap.
  • Die politicus is zo ijdel als een pauw.
  • Hij heeft meer rijkdom vergaard, dan Dagobert Duck.

TIP: Wil je een goede dichter worden? Dan is het boek Schriftelijke Cursus Dichten van Willem Wilmink een absolute must-have.


Verschil tussen vergelijking en metafoor

De stijlfiguren vergelijking en metafoor zijn de meestvoorkomende vormen van beeldspraak en vaak lijken zij ook sterk op elkaar. Het verschil zit hem hierin dat bij een vergelijking de overeenkomst tussen twee zaken veel explicieter wordt benoemd, dan bij een metafoor. Een voorbeeld kan dit wellicht duidelijk maken:

De volgende zin bevat een vergelijking:

Hij heeft meer rijkdom vergaard, dan Dagobert Duck.

Dit is een vergelijking omdat:

  • De entiteiten die worden vergeleken worden beiden expliciet gemeld (‘Hij’ en ‘Dagobert Duck’)
  • De overeenkomende eigenschap wordt expliciet gemeld (‘rijkdom’)
  • De zin bevat een verbindingswoord (‘dan’)

De volgende zin bevat een metafoor:

Hij is een echte Dagobert Duck.

Merk in de eerste plaats op dat in deze zin geen verbindingswoord (‘dan’ of ‘als’) staat. Belangrijker is, dat in deze zin de overeenkomende eigenschap niet expliciet wordt genoemd. Misschien bedoelen wij de eigenschap ‘rijkdom’, maar wij zouden ook de eigenschap ‘gierigheid’ kunnen bedoelen of misschien wel een combinatie van eigenschappen. Met andere woorden: de lezer heeft bij een metafoor veel meer interpretatievrijheid.


AANMELDEN NIEUWSBRIEF


Gerelateerd:

Gedichten

Wat is een stijlfiguur?


DELEN VIA SOCIAL MEDIA? GRAAG!
Facebooktwittergoogle_plusredditpinterestlinkedinmail

Boeken algemeen