Michel van der Plas

Michel van der Plas (1927 – 2013) was een Nederlands schrijver, dichter, vertaler en journalist.

Als dichter debuteerde Michel van der Plas in 1947 met de bundel ‘Dance for you’. In zijn lange carrière schreef hij dichtbundels, biografieën, journalistieke artikelen, cabaretteksten en nog veel meer. Zijn laatste nieuwe uitgave verscheen in 2002.

In 2004 werd Michel van der Plas benoemd tot Commandeur in de (pauselijke) orde van de H. Gregorius de Grote.

Levensloop Michel van der Plas

Op 23 oktober 1927 werd Michel van der Plas geboren in Den Haag als Bernardus Gerhardus Franciscus (Ben) Brinkel. Toen hij ging publiceren koos hij voor het pseudoniem Michel van der Plas.

De jonge Ben Brinkel ontdekte al in zijn vroege jeugd zijn liefde voor het dichten en schrijven. Op de seminarie produceerde hij zulke hoeveelheden poëzie, dat dit al snel de aandacht trok van het onderwijzend personeel. Vervolgens verboden zij de jongeman om nog gedichten te schrijven. Deze trok zich hier echter weinig van aan en in het verborgene bleef hij dichten. Toen de hoogste bestuurder van het seminarie, de regent, hier achterkwam, zette hij de jongen voor het blok: hij moest kiezen tussen het priesterschap en het schrijverschap.

De jongeman koos voor het schrijverschap en met pijn in zijn hart nam hij hiermee afscheid van een toekomst als priester. Zijn vader was hierover ernstig teleurgesteld. Pas later, toen Michel van der Plas zich beroepsmatig wist te vestigen als schrijver, werd de relatie met zijn vader beter. Zijn vader overleed toen Michel van der Plas 31 jaar oud was.

Michel van der Plas trouwde in 1952 met Cella de Jong. In 1957 kregen zij een zoon die zij Theo Brinkel noemden. Hij zou hun enig kind blijven.

Michel van der Plas was een multitalent. Hij werkte als journalist bij het Elseviers weekblad en hij werd bekend als tekstschrijver voor cabaret. Hij schreef teksten voor onder andere Wim Sonneveld en Frans Halsema. Zijn niet onkritische katholieke levensovertuiging bepaalde mede de thematiek van zijn werk.

Verder was Michel van der Plas innig bevriend met collega schrijver Godfried Bomans en met hoogleraar Nederlandse Letterkunde Anton van Duinkerken over wie hij ook een biografie schreef.

Michel van der Plas overleed op 21 juli 2013 in Leidschendam.

Michel van der Plas

Michel van der Plas

Relatie met zijn vader

Michel van der Plas schreef over zeer verschillende onderwerpen, maar er zijn enkele thema’s die wij vaak in zijn werk terugzien. De eerste is het geloof en de tweede is zijn problematische relatie met zijn vader.

Zelfs zijn allereerste gedicht gaat over zijn vader. Hij schreef dit gedicht toen hij 17 jaar oud was. Het gedicht heet ‘Uitzicht’ en begint met de regels:

Ik heb me met dit denkbeeld reeds verzoend:
wij zullen altijd làngs elkander leven

Ook in de bundel Vaderland uit 1991 speelt vader/zoon-relatie een belangrijke rol. Denkend aan een zondags kerkbezoek in zijn kinderjaren, herinnert Michel van der Plas zich hoe hij en zijn vader zich beiden van de anderen isoleerden:

Ik schuif mijn hand voorzichtig in de jouwe:
wees maar niet bang, wij horen bij elkaar,
ik zal het altijd, altijd voor me houden.

De thematiek van de bundel Vaderland is onlosmakelijk verbonden met de band met zijn vader en met ouderdom. Van der Plas kwam door menselijke ervaring tot het inzicht dat het leven niet ophoudt bij het sterven. Hij geloofde middels de poëzie te kunnen praten met zijn overleden vader.

Werk van Michel van der Plas

Het werk van Michel van der Plas is veelomvattend. Zijn werkzame leven als dichter en schrijver liep van 1947 tot en met 2002. In de Koninklijke Bibliotheek Nederland zijn 164 werken van hem bekend. Zijn werk bestaat o.a. uit dichterbundels, vertalingen, proza, biografieën, journalistieke teksten en cabaret.

Vroeg in zijn carrière bestond er veel belangstelling voor zijn gedichten. In 1949 ontving hij zelfs de Jan Campertprijs voor zijn poëzie. Echter met de doorbrak van de Vijftigers veranderde het een en ander.

De Vijftigers lapten de traditie en de gevestigde orde aan hun laars. Hun werk en hun gedrag was gedeeltelijk een reactie op de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog. Michel van der Plas had die oorlog anders ervaren dan zij. Michel van der Plas zat gedurende de oorlogstijd op het klein-seminarie waar hij met rust werd gelaten. Ondanks dit is Michel van der Plas tot op hoge leeftijd blijven dichten.

Sommige critici beweren dat door de versnippering van zijn talent, Michel van der Plas niet de erkenning heeft gekregen die hij eigenlijk verdiende.

De dichter Michel van der Plas heeft circa 38 dichtbundels gepubliceerd. Algemeen worden de volgende titels als zijn belangrijkste dichtwerken beschouwd:

  • Als ik koning was (1949)
  • Een hemel op Aarde (1955)
  • Mens geworden (1963)
  • God en omstreken (1988)
  • Vaderland (1991)

Prijzen

Tijdens zijn leven won Michel van der Plas verschillende prijzen waaronder de volgende:

  • Eervolle vermelding Reina Prinsen Geerligs-prijs 1947
  • Jan Campertprijs 1949 voor ‘Going my way’
  • Gouden Harp 1968 voor zijn cabaretteksten
  • Tollens-prijs 1978 voor zijn gehele oeuvre
  • Bisschop Zwartkruis-prijs 1991 voor zijn gehele oeuvre
  • LOF-prijs voor Tijdschriftjournalistiek 1992

In oktober 1998 werd hem een eredoctoraat verleend aan de Katholieke Universiteit van Nijmegen.

Op 3 december 2004 werd Michel van der Plas benoemd tot Commandeur in de (pauselijke) orde van de H. Gregorius de Grote voor zijn biografieën van katholieke schrijvers (o.a. over Guido Gezelle) en voor zijn religieuze poëzie.

Gedichten van Michel van der Plas

De volgende drie gedichten geven een aardig beeld van de poëzie van Michel van der Plas:


AANMELDEN NIEUWSBRIEF


Gerelateerd: